Zabieg płatowy na dziąsłach

Zabieg płatowy to zabieg chirurgii periodontologicznej, w którym dziąsło delikatnie odwarstwiamy od zęba i kości, tak aby powierzchnie korzeni i kość były bezpośrednio widoczne. Odwarstwiony fragment dziąsła nazywa się płatem. Oczyszczamy korzenie, mając je przed oczami, a następnie układamy dziąsło z powrotem i zszywamy. W stomatologii zabieg ten znany jest też jako „kiretaż otwarty”.

Nie jest to pierwszy etap leczenia zapalenia przyzębia. Najpierw wykonuje się kiretaż; zabieg płatowy bierzemy pod uwagę dopiero wtedy, gdy po okresie gojenia nadal pozostają głębokie kieszonki. Ogólny przebieg leczenia etapowego opisujemy na stronie o leczeniu chorób przyzębia.

Dlaczego kiretaż czasem nie wystarcza?

Kiretaż wykonuje się od wnętrza kieszonki, bez wglądu w jej dno. Jeśli kieszonka jest średnio głęboka i regularna, to wystarcza. Im jednak głębsza kieszonka, tym trudniej narzędziem dotrzeć do jej dna i oczyścić każdy punkt powierzchni korzenia. Metoda zamknięta dochodzi do swoich granic zwłaszcza w takich sytuacjach:

• Krwawiące kieszonki 6 mm i głębsze przy ponownej ocenie
• Utrata kości sięgająca miejsca rozwidlenia korzeni zębów trzonowych (furkacji)
• Pionowe ubytki kości tworzące zagłębienie obok zęba
• Wąskie miejsca, w których może ukrywać się kamień, np. wgłębienia na powierzchni korzenia

Kamień i bakterie, które zostają w tych miejscach, sprawiają, że choroba po cichu postępuje dalej. Zabieg płatowy pozwala wykonać to samo oczyszczanie, tym razem pod kontrolą wzroku.

Decyzji nie podejmujemy na podstawie jednej liczby. Oceniamy łącznie głębokość kieszonki, krwawienie, ruchomość zęba, kształt ubytku kości i znaczenie zęba w jamie ustnej. Aby zachować ząb, który podtrzymuje most lub protezę, łatwiej zdecydować się na chirurgię; przy zębie, który stracił większość podparcia i jest bardzo ruchomy, zabieg zwykle niewiele zmienia.

Kiedy zabieg nie jest wykonywany lub trzeba go odłożyć?

Nie operujemy pacjentów, u których higiena jamy ustnej nie osiągnęła wystarczającego poziomu. Jeśli po zabiegu w tym miejscu będzie się gromadzić płytka, uzyskany efekt szybko zostanie utracony — dlatego najpierw musi się utrwalić higiena domowa.

Przy niewyrównanej cukrzycy, intensywnym paleniu albo niedawno przebytym poważnym problemie z sercem zabieg może zostać odłożony lub plan może się zmienić. Palenie wyraźnie pogarsza wyniki chirurgiczne; różnica jest szczególnie duża w zabiegach, których celem jest odbudowa kości. Musisz nas wcześniej poinformować o przyjmowanych lekach, zwłaszcza o lekach przeciwzakrzepowych i lekach na osteoporozę.

Jak przebiega zabieg?

1. Znieczulenie. Okolicę zabiegu znieczulamy miejscowo; w trakcie zwykle nie czujesz bólu. Jeśli bardzo się stresujesz, możemy porozmawiać o sedacji.
2. Odwarstwienie dziąsła. Wykonujemy cienkie nacięcia przy brzegu dziąsła i odwarstwiamy dziąsło od kości.
3. Oczyszczanie. Kamień i zmienioną zapalnie tkankę usuwamy z korzeni pod kontrolą wzroku i wygładzamy powierzchnie korzeni.
4. Modelowanie lub odbudowa kości. W razie potrzeby wyrównujemy nieregularne brzegi kości. W odpowiednich pionowych ubytkach kości można umieścić materiał kościozastępczy, membranę zaporową lub materiały biologiczne wspierające gojenie — to tak zwana chirurgia regeneracyjna.
5. Szycie. Dziąsło układamy w pierwotnym położeniu albo nieco niżej, tak aby zmniejszyć kieszonkę, i zszywamy.

Jeden odcinek, czyli ćwiartka jamy ustnej lub jej mniejszy fragment, trwa zwykle 1–2 godziny. Jeśli potrzeba więcej odcinków, wizyty planujemy w odstępach kilku tygodni.

Jak przebiega gojenie?

• W pierwszych 24 godzinach zimne okłady przykładane z przerwami z zewnątrz do twarzy zmniejszają obrzęk.
• Przynajmniej w okresie gojenia nie pal — palenie zwiększa ryzyko rozejścia się szwów i zakażenia.
• Nie odgryzaj twardych ani chrupiących pokarmów stroną, po której był zabieg.
• Jeśli obrzęk narasta, pojawi się gorączka albo krwawienie nie ustaje, skontaktuj się z nami bez zwłoki; jeśli nie jesteś już w Izmirze, od razu zgłoś się do najbliższego dentysty.

Antybiotyk nie jest potrzebny po każdym zabiegu; lekarz decyduje o nim w zależności od przypadku i rodzaju wykonanego zabiegu.

Jak będą wyglądać zęby po zabiegu?

Aby zmniejszyć kieszonkę, dziąsło zwykle układa się nieco niżej niż wcześniej. Dlatego zęby mogą wyglądać na dłuższe, między zębami mogą pojawić się wyraźniejsze trójkątne szczeliny, a odsłonięte korzenie mogą być wrażliwe na zimno. To znany skutek tej chirurgii, o którym trzeba porozmawiać przed zabiegiem. Jeśli przy zębach przednich na pierwszym planie jest estetyka, odpowiednio dobieramy technikę; pozostałe obnażenie korzeni można w przyszłości leczyć w ramach leczenia recesji dziąseł.

Jakie są alternatywy?

Przy krwawiących, ale średnio głębokich kieszonkach zwykle wystarcza powtórzenie kiretażu; zabieg płatowy nie jest potrzebny przy każdej pozostałej kieszonce. Przy zębach, które straciły bardzo dużą część podparcia kostnego, zamiast chirurgii można rozważyć ekstrakcję, a następnie implant lub protezę. Pamiętaj jednak, że u osoby po chorobie przyzębia okolica implantu jest narażona na to samo ryzyko — implant nie zastępuje opieki periodontologicznej. W naszej klinice w Izmirze tę decyzję podejmujemy razem z Tobą, analizując pomiary z ponownej oceny i zdjęcia RTG.

Koszt zależy od liczby operowanych odcinków, od tego, czy użyjemy materiałów regeneracyjnych, i od tego, czy potrzebna będzie sedacja. Pisemną, szczegółową wycenę otrzymasz po badaniu.